Главная страница

Отчет по практике. Жаксылыкова Наргуль. азастан Ресупбликасы Ауыл шаруашылыы министрлігі С. Сейфуллин атындаы аза агротехникалы университеті ндірістік тжірибеден туі жайлы есеп


Скачать 189.11 Kb.
Названиеазастан Ресупбликасы Ауыл шаруашылыы министрлігі С. Сейфуллин атындаы аза агротехникалы университеті ндірістік тжірибеден туі жайлы есеп
АнкорОтчет по практике
Дата13.08.2019
Размер189.11 Kb.
Формат файлаdocx
Имя файлаЖаксылыкова Наргуль.docx
ТипДокументы
#85053
страница2 из 4

Подборка по базе: Қазақстан Респубикасының Білім және Ғылым Министрлігі.docx, ҚР Денсаулық сақтау министрлігінің.docx, 9 сем Аллоплазматикалық линиялардың ауылшаруашылығындағы маңызы., Кербулақ ауданы Нурым ауылы бойынша 20 - 29 жас.docx, Қазақстан Республикасы денсаулық сақтау және әлеуметтік даму мин, Қазақстан Республикасы денсаулық сақтау және әлеуметтік даму мин
1   2   3   4

2.1 Cақтандырғыштар жайлы мағлұматтар
Сақтандырғыштар. Сақтандырғыштар – электр тізбектерін токтарын жүктемеден және токтардан қорғауға арналған электрлік құрылғылар. Кезекті қорғанышты тізбекпен балқымалы ендірме және доға өшіретін құрылғылар сақтандырғыштардың негізгі элементтері болып табылады.

Сақтандырғыштарға келесі талаптар қойылады:

1) Сақтандырғыштың мерзімдік токқа қатысты сипаттамасы төмен болуы керек, бірақ қорғалатын объектінің уақыт ағымындағы токтың сипаттамаларына жақын болуы мүмкін.

2) Сақтандырғыштың кемшіліктері үшін жауап беру уақыты, әсіресе жартылай өткізгіш құрылғыларды қорғау саласында, мүмкіндігінше төмен болуы тиіс. Сақтандырғыштар шектеулі токпен жұмыс істеуі керек.

3) Қорғалатын тізбекте сақтандырғыштар қорғаудың селективтілігін қамтамасыз етуі тиіс.

4) Сақтандырғыштардың сипаттамалары тұрақты болуы тиіс, сондай-ақ олардың параметрлерінің технологиялық шашылымы қорғау сенімділігін бұзбауы тиіс.

5) Қондырулардың қуаттылықтарының өсуіне байланысты сақтандырғыштар жоғары өшіретін қабілетке ие болулары тиіс.

6) Сақтандырғыштың құрастырылымдары балқымалы ендірменің жанып кетуінде оны жылдам және оңай ауыстыру мүмкіндігімен қамтамасыз етуі тиіс.

Ұзаққа созылатын жүктеме кезінде балқымалы ендірменің қызуы. Өзімен бірге балқымалы ендірменің токтан тәуелді екендігін көрсететін уақыт ағымындағы токтың сипаттамасы – сақтандырғыштың негізгі сипаттамасы 30 болып табылады ( 8.1 суреттегi 1 қисық ).

Мүлтіксіз қорғаныс үшін сақтандырғыштың уақыт ағымындағы тогына қатысты сипаттамасы барлық нүктелерінде қорғайтын тізбек пен объектінің сипаттамасынан сәл төменірек жүргені жөн. (қисық 2).

Алайда, сақтандырғыштың шынайы сипаттамасы (3- қисық) 2-қисықты қиып өтеді. Осыны түсіндіре кетсек. Сақтандырғыш сипаттамалары 1-қисыққа сәйкес келсе, онда ол ескіруден немесе қозғалтқыш іске қосылғанда өртеніп отырады. Рұқсат етілмеген жүктемелердің жоқтығынан тізбек сөніп отыратын болады. Сондықтан, балқымалы ендірменің тогы номиналды жүктеме тогына қарағанда көбірек таңдалады. Осы ретте 2-ші және 3-ші қисықтар қиылысады.


2.2.1 сурет – Сақтандырғыштын вольт-амперлiк сипаттамасы
Жоғары жүктеме аудандарында (Б облысында) сақтандырғыш нысанды қорғайды. А облысында сақтандырғыш нысанды қорғамайды. Кішігірім (1,5-2,0) Iном жүктемелерде сақтандырғыштың қыздырынуы баяу жылжиды.

Жылудың көп бөлігі қоршаған ортаға беріледі. Жылу берудің күрделі шарттары балқымалы ендірменің есебін қиындатады. Өзіне қойылған температураға жеткенде балқымалы ендірмені өртейтін ток шекаралық ток Ішек. деп аталады Номиналды токтың ықпалымен сақтандырғыш іске қосылып кетпес үшін Ішек. > Іном болуы қажет. Екінші жағынан, жақсы қорғаныс үшін Ішек. мәні номиналдыға жақын болуы тиіс.

Шекаралыққа жақын токтарда балқымалы ендірменің температурасы балқу температурасына жақын болуы керек. Токтың бойындай балқымалы ендірменің уақытын күрт қысқартуға қол жеткізу екі бағытта жүреді: - балқымалы ендірмеге арнайы қалып береді; - металлургиялық эффект қолданады. Ендірмені қимасы ауыспалы жалпақ тілігі түрінде қылып жасайды. Артық жүктеме және қысқа тұйықталу болған кездеpiнде балқымалы ендірменің кішірейтілген қималары үлкен кедеpгi болған себебiмен қызып балқып кетедi.

Металлургиялық эффектінің мәні кейбір жеңіл балқитын металдар (қалайы, қорғасын) ерітілген күйлерінде кейбір еруге бейім емес металдарды (мыс, күміс) ерітуінде. Осылайша алынған ерітінді шығын материалдарға қарағанда, басқаша сипаттарға ие. Шамадан тыс жүктемелерде ендірмелердің балқуын жылдамдату үшін және ендірменің балқуы кезінде оның ортақ температурасының төмендеуінен сымдар кішігірім қалайы шариктермен толтырылады. Төменгі (232 ◦ С-да) еру температурасына ие, қалайы ендірмені қыздырғанда алдымен сол ериді. Қалайы мен сымның байланысының орнында мыстың еруі және оның қимасының кішіреюі басталады. Бұл осы тармақта қарсыластықты шақырып және жоғалтуды арттырады. Үдеріс мыс сым қалайы шар орналасқан нүктесінде балқып кеткенге дейін созылады. Нәтижесінде алынған доға сымды түгел бойымен ерітіп жібереді. Қалайы шариктерді қолдану мыстың еру температурасынан да төмен болатын ендірменің орта балқу температурасын 280 ◦ С-ға дейін түсіреді.

Сақтандырғыштар толтырғыштарсыз және толтырғыштармен орындалады
2.2 Сақтандырғыштардың көлденең қимасы. Тегіс сақтандырғыш байланыстарды есептеу. Есептеу үлгісі
Сақтандырғыштарға арналған сақтандырғыштар әрдайым сәтсіз уақытта жанып тұрады. Біз не істейміз? Әрине! Біз оны «қате» жасаймыз. Егер сіз дұрыс істемесеңіз, өзіңізге қиындық тудыруы мүмкін. Сақтандырғышты дұрыс және қауіпсіз түрде қалпына келтіру үшін пайдаланылатын сымның дұрыс диаметрін таңдау керек. Төменде кестеге сәйкес сақтандырғыштардың сақтандырғыш байланыстары үшін сымның диаметрі есептеледі.


Балқу ағымы, A

Диаметрі, мм
















  Мыс

  Алюминий

  Никельин

  Темір

  Қалайы

  Қорғасын




0,5

0,03

0,04

0,05

0,06

0,11

0.13




0,05

0,07

0,08

0,12

0,18

0,21




0,09

0,1

0,13

0,19

0,29

0,33




0,11

0,14

0,18

0,25

0,38

0,43




0,14

0,17

0,22

0,3

0,46

0,52




0,16

0,19

0,25

0,35

0,53

0,6




0,18

0,22

0,28

0,4

0,6

0,68




0,2

0,25

0,32

0,45

0,66

0,75




0,22

0,27

0,34

0,48

0,73

0,82




0,24

0,29

0,37

0,52

0,79

0,89




0,25

0,31

0,39

0,55

0,85

0,95




0,32

0,4

0,52

0,72

1,12

1,25




0,39

0,48

0,62

0,87

1,35

1,52




0,46

0,56

0,73




1,56

1,75




0,52

0,64

0,81

1,15

1,77

1,98




0,58

0,7

0,91

1,26

1,95

2,2




0,63

0,77

0,99

1,38

2,14

2,44




0,68

0,83

1,08

1,5

2,3

2,65




0,73

0,89

1,15

1,6

2,45

2,78




0,82




1,3

1,8

2,80

3,15




0,91

1,1

1,43




3,1

3,5







1,22

1,57

2,2

3,4

3,8




1,08

1,32

1,69

2,38

3,64

4,1




1,15

1,42

1,82

2,55

3,9

4,4




1,31

1,6

2,05

2,85

4,45







1,45

1,78

2,28

3,18

4,92

5,5




1,59

1,94

2,48

3,46

5,38







1,72

2,10

2,69

3,75

5,82

6,5




1,84

2,25

2,89

4,05

6,2







1,99

2,45

3,15

4,4

6,75

7,6




2,14

2,6

3,35

4,7

7,25

8,1




2,2

2,8

3,55




7,7

8,7




2,4

2,95

3,78

5,3

8,2

9,2


Сақтандырғыш-сақина сақтандырғышының диаметрі балқу токына байланысты таңдалады. Балқудың әдеттегі әдетте екі есе номиналды ток қабылданады. Яғни. егер құрылғы 1А токын пайдаланса, балқыту ағымы 2A деп есептеледі. Оған сәйкес сым диаметрін таңдаймыз. Бұл жағдайда мыс 0,09 мм немесе алюминий 0,1 мм.

Түйіршікті кірістіру дереу өртенбейді, біраз уақыт қажет, тіпті өте кішкентай. Сондықтан, қысқа мерзімді жүктемелер (мысалы, ток ағымдары) сақтандырғыш-байланысдың бұзылуына әкелмейді.

Тығыздықты, тіпті кішкене диаметрі, қалыңдығы 0,2 мм болатын, күйіп кету кезінде кішкене бөліктерге жағылады. Металлдың бір бөлігі буланып, кейбірі еріген тамшылармен шашырайды. Сақтандырғыш-сымның ұшатын бөліктері материалдың балқу нүктесіне жақын температураға ие, олар жабдықты немесе жақын адамдарға зиян келтіруі мүмкін. Демек, сақтандырғыш-байланыс міндетті түрде корпуста болуы керек, ол сақтандырғыш-байланыс жойылған кездегі әсерлерге төтеп бере алады. Сақтандырғыш байланыстарының рейтингісіне байланысты корпус пластик, шыны, керамикадан жасалған.

Сақтандырғыштарға арналған өткізгіштерді есептеу

Сым сақтағышында (сақтандырғышта) пайдалану үшін өткізгіштің ағымы формулалар бойынша есептелуі мүмкін:


мұнда: 
d  - өткізгіштің диаметрі, мм; 

k



мұнда: 
м  - кестеге сәйкес өткізгіш материалға байланысты коэффициент.

Формула (1) шағын токтар үшін қолданылады (жұқа өткізгіштер d = (0,02 - 0,2) мм) және жоғары токтар үшін формула (2). 
  Кесте коэффициенттері.


Сақтандырғышта қолдануға арналған өткізгіштің диаметрі формулалар бойынша есептеледі: 

  Кіші токтар үшін (0,02 ден 0,2 мм диаметрі бар жұқа өткізгіштер):


Ірі токтар үшін (қалың өткізгіштер):



Сақтандырғыш-сымға шығарылатын жылу мөлшері келесі формула бойынша есептеледі:



мұнда: 
Мен  - өткізгіш арқылы ағатын ток; 

R.  - өткізгіштің кедергісі; 

t  - ток астындағы сақтандырғышты енгізу уақытымен.

Сақтандырғыш байланысының кедергісі формула бойынша есептеледі:



мұнда: 
с- өткізгіш материалдардың кедергісі; 

л  - өткізгіштің ұзындығы; 

с  Жолсеріктің көлденең қимасы.
Есептеулерді жеңілдету үшін қарсылық тұрақты болып саналады. Температураның көтерілуіне байланысты сақтандырғыш-сымның қарсылығын арттыру ескерілмейді.

Сақтандырғыш-сілтемесін еріту үшін қажетті жылу мөлшерін білу үшін, формула бойынша балқыту уақытын есептеуге болады:



мұнда: 
W  - сақтандырғыш-сілтемені еріту үшін қажетті жылу мөлшері; 

Мен  - балқыту ағымы; 

R.  - сақтандырғыш-сымның кедергісі.

Сақтандырғышты еріту үшін қажетті жылу мөлшері келесі формула бойынша есептеледі:



мұнда: 
лямбда  - сақтандырғыш-байланыс жасалған материалдың біріктірілуінің ерекше жылуы; 

м  - сақтандырғыштың салмағы.

Дөңгелек бөлімнің сақтандырғыш-сымының салмағы формула бойынша есептеледі:



мұнда: 

d  - сақтандырғыштың диаметрі; 

л  - сақтандырғыш-сымның ұзындығы; 

с  - сақтандырғыш материалдың тығыздығы.

Сақтандырғыш - қорғаныс электр тізбегінің ең әлсіз бөлігі, ол авариялық режимде іске қосылады, осылайша тізбекті бұзады және артық электрлік схеманың элементтерін артық ток күші әсерінен жоғары температурада бұзудың алдын алады. Олар арзан және оңай өндіріледі және жағдайда қысқа тұйықталу  желіде өрт сөндіруді қамтамасыз етеді.

Сақтандырғышты сөндіргенде, ол тез алмастырылуы керек, бірақ дұрыс ток үшін қосалқы сақтандырғыш әрдайым болмайды. Сақтандырғыш тиісті диаметрдің сымынан ең оңай жасалған.

Интернеттегі калькуляторды қолдану арқылы әртүрлі материалдардан жасалған өткізгіштердің балқу ағындарын оңай анықтауға болады.
1   2   3   4


написать администратору сайта